Związek Wyznaniowy Rodzimowierców Polskich Ród to instytucja, która zrzesza wiele osób, co prowadzi do pewnych wyzwań organizacyjnych. Bez logicznych podziałów organizacyjnych oraz struktur nie byłoby możliwości efektywnego realizowania misji Związku Wyznaniowego oraz utrzymania porządku wewnętrznego. Poszczególne podmioty funkcjonujące wewnątrz muszą mieć trwale przypisane prawa i obowiązki. W ramach struktur ZWRP Ród wyróżniamy m.in. Gniazda, Chramy oraz Zakony. Współpracę między nimi może koordynować Opole. Organem wykonawczym Związku jest Starszyzna, na której czele stoi Rzecznik. Czym charakteryzują się poszczególne podmioty?
Jednostki organizacyjne ZWRP Ród
Chramy
Podstawowymi jednostkami są Chramy. Funkcjonują na zasadzie wspólnot o charakterze lokalnym, organizującym życie duchowe członków poprzez odprawianie obrzędów oraz inne działania religijne, w tym również indywidualne wspieranie duchowe członków wspólnoty. Są jednostkami, które posiadają osobowość prawną. Dzięki temu mogą dokonywać czynności prawnych czy podpisywać umowy. Jest to bardzo pomocne w wielu sytuacjach np. podczas organizacji wydarzeń, gdy trzeba współpracować z podmiotami zewnętrznymi, takimi jak firmy usługowe, instytucje naukowe i inne.
Chramy działają w charakterze wspólnot wewnątrz związku wyznaniowego, realizując praktyki religijne na danym obszarze. Ich zadaniem jest organizacja obrzędów oraz pełnienie pieczy nad swoimi członkami. Realizują je poprzez posługę religijną, a także nauczanie zasad wspólnie wyznawanej wiary rodzimej. Pełnią działalność wydawniczą, oświatowo-wychowawczą, dobroczynną i opiekuńczą. Mogą podejmować aktywności takie jak rozprowadzanie literatury i prasy, wytwarzanie, nabywanie i korzystanie z przedmiotów oraz artykułów potrzebnych do realizacji praktyk religijnych.
Chramy posiadają własne prawo wewnętrzne, ustalane przez Radę Chramu, w oparciu o konsultację z jego członkami w trakcie zgromadzeń. Wewnętrzne prawo musi być zgodne z ogólnymi zasadami Związku Wyznaniowego Rodzimowierców Polskich Ród.
Organem decyzyjnym wewnątrz Chramu jest Rada Chramu. Jej zadaniem jest podejmowanie uchwał zgromadzenia, stanowienie wewnętrznego prawa, powoływanie i odwoływanie przedstawicieli oraz upoważnianie ich do głosowania w trakcie Wiecu, a także powoływanie i odwoływanie Starszych. Jej decyzje są podejmowane poprzez głosowanie bezwzględną większością głosów.
Chramy są powoływane przez Wiec, w wyniku uchwały przyjętej przez minimum ¾ głosów lub w wyniku przekształcenia z:
- Gniazda,
- Zakonu,
- Zadrugi.
Na wniosek Rady Chramu Więc może – w wyniku głosowania – dokonać przekształcenia Chramu w Zakon.
Fot.: Pierwszy Wiec ZWRP Ród, 2024
Gniazda
Gniazdo – podobnie jak Chram – pełni funkcję jednostki lokalnej Związku Wyznaniowego, której zadaniem jest edukacja oraz związanej z posługą wiary, zgodną z zasadami wspólnie wyznawanej wiary rodzimej. W odróżnieniu od Chramu nie posiada ono jednak osobowości prawnej. Jest jednostką stojącą niżej w hierarchii struktur ZWRP Ród niż Chram. Taka pozycja w strukturach nie zawsze musi oznaczać mniejszą liczbę członków czy mniej aktywne działania. Status Gniazda w wielu przypadkach jest momentem przejściowym, docelowo prowadzącym do powołania Chramu lub Zakonu.
Jednostka, jaką jest Gniazdo, umożliwia nam stopniowe wprowadzanie jej członków i przedstawicieli w obowiązki formalne i specyfikę działania Związku. Zależy nam na utrzymywaniu wypracowanych standardów współpracy i komunikacji, a także atmosfery wzajemnego zaufania. Wierzymy, że decyzja ta pozwala nam zapewnić wszystkim członkom chramów oraz gniazd bezpieczeństwo, a także możliwości optymalnego wzrastania i rozwijania się.
Gniazdo może zostać przekształcone w Chram bądź Zakon podczas Wiecu. Następuje to
w wyniku głosowania:
- większością ⅔ głosów jeśli Gniazdo jest obecne w strukturach Związku minimum rok,
- ¾ głosów w innych przypadkach.
Osobą stojącą na czele Gniazda jest Powiernik, który jest wybierany przez Starszyznę spośród członków Związku, wnioskujących o utworzenie Gniazda lub będący pod jego pieczą. Wybór Powiernika następuje po zasięgnięciu opinii członków Gniazda. Jego zadaniem jest kierowanie działaniami Gniazda, jego reprezentowanie oraz sprawowanie nad nim pieczy.
Zakon Wiary Rodzimej
Szczególną jednostką w strukturach ZWRP Ród jest Zakon. Od Chramu i Gniazda różni go jego funkcja – jest on powoływany do realizacji konkretnej misji. Jej realizacja przebiega w oparciu o Porządek Zakonu, czyli najważniejszy dokument organizujący jego funkcjonowanie i pracę. Na czele zakonu stoi Rada Zakonu oraz Zwierzchnik Zakonu. Przykładem może być Zakon Wiary Rodzimej Ostoja, który działa na terenie całego kraju, a jego misją jest gromadzenie oraz popularyzacja rzetelnej wiedzy dotyczącej słowiańskich wierzeń.
Podobnie jak Chram czy Gniazdo – zakon pełni pieczę nad zrzeszonymi osobami i podobnie jak Chram zajmuje się sprawowaniem kultu oraz organizacją spotkań religijnych. Posiada osobowość prawną.
Opole
Opole znajduje się wyżej w strukturach ZWRP Ród niż wszystkie dotychczas wymienione podmioty. Jest jednostką działającą regionalnie, na wyznaczonym terenie - większym niż w przypadku Chramu. Jego celem jest koordynacja oraz nawiązywanie współpracy między poszczególnymi strukturami Związku Wyznaniowego, zwłaszcza w sytuacji, gdy zadania wykraczają poza możliwości poszczególnych jednostek. Opole nie posiada osobowości prawnej i może być założone dla minimum dwóch Chramów, które są zbliżone do siebie geograficznie. Obejmuje także Gniazda znajdujące się na danym terenie.
Opole ułatwia komunikację między poszczególnymi grupami, realizowanie inicjatyw Związku Wyznaniowego wykraczających poza poszczególne komórki oraz osiąganie wspólnych celów. Jako jednostka koordynująca działania pozwala zapewnić porządek i zadbać o ich właściwy skoordynowany przebieg.
Fot.: Pierwszy Wiec ZWRP Ród, 2024
Organy ZWRP Ród
Starszyzna
Starszyzna jest organem wykonawczym stojącym na czele ZWRP Ród i podejmującym najważniejsze decyzje odnośnie jego działalności. Składa się z nie więcej niż 21 członków Związku Wyznaniowego, nazywanych Starszymi. Są to osoby, których zadaniem jest reprezentowanie Chramu.
Do głównych zadań Starszyzny należy prowadzenie spraw Związku, podejmowanie uchwał oraz inicjowanie konkretnych zadań. Starszyzna tworzy i znosi zespoły zadaniowe, tworzy Gniazda oraz mianuje i odwołuje ich Powierników. Zajmuje się przygotowaniem uchwał dla Wiecu, rozstrzyga sprawy sporne i odwołania. Do jej obowiązków należy także prowadzenie sprawozdawczości finansowej Związku.
Starszyzna obraduje w sposób ciągły. Jej decyzje zapadają w trakcie głosowania.
Rzecznik
Rzecznik jest osobą ściśle współpracującą ze Starszyzną. Stanowi organ Związku, którego zadaniem jest działanie skupiające się na dobru ZWRP Ród, a także wszystkich jego członków i jednosteko. Jego zadaniem jest reprezentowanie Związku Wyznaniowego w mediach oraz koordynacja działań poszczególnych grup zadaniowych.
W dniu powołania ZWRP Ród została podjęta decyzja o przechodnim (kadencyjnym) charakterze tego organu Związku. W Owidzu, przy Świętym Ogniu Święta Stado, przeprowadzono wróżbę z intencją wyłonienia kolejności przewodniczących pracom Starszyzny Związku. Prezentuje się ona następująco: Chram Raróg, Chram Żertwa, Chram Kałdus, Chram Radogost, Chram Ślężański, Chram Jantar, Chram Mir, Chram Drzewo Przodków, Chram Watra, Chram Swargi.
Jest wybierany spośród członków Związku przez Wiec, większością głosów..
Podsumowanie
Takie struktury Związku Wyznaniowego Rodzimowierców Polskich Ród pozwalają zachować porządek i ułatwiają osiąganie jego celów. Chramy i Gniazda organizują obrzędy oraz trzymają pieczę nad swoim członkami, Zakony zrzeszają osoby pragnące realizować konkretne inicjatywy, a Opola ułatwiają współpracę między kilkoma podmiotami. Na czele Związku stoi Starszyzna, którą wspiera Rzecznik, jej obowiązkiem jest dbanie o realizację postanowień Wiecu. Taka formuła ułatwia sprawne działanie wszystkich wewnętrznych procedur oraz umożliwia zachowanie porządku wewnętrznego.
